Συχνότερες Παθήσεις του Πρωκτού: Συρίγγια & Αποστήματα

Ποιους αφορούν και πως αντιμετωπίζονται;

Τα συρίγγια και τα αποστήματα στην περιοχή του πρωκτού είναι δύο από τις πιο κοινές παθολογίες της περιοχής. Αφορούν ανθρώπους όλων των ηλικιών και των δύο φύλων.  

Το απόστημα είναι η συλλογή πύου σε μια περιοχή του πρωκτού. Προκαλείται από την απόφραξη αδένων που υπάρχουν περιμετρικά στον πρωκτό από κοπρανώδες υλικό με αποτέλεσμα την ανάπτυξη μικροβίων και τη δημιουργία πύου. Το περιπρωκτικό απόστημα εμφανίζεται με ερυθρότητα της περιοχής και έντονο πόνο. Πολλές είναι οι φορές όπου υπάρχει μέτριος πόνος χωρίς εμφανή την ερυθρότητα σε κάποιο εξωτερικό σημείο.

Η θεραπεία του αποστήματος είναι η χειρουργική διάνοιξη του, ώστε να παροχετευτεί όλο το πύο και στη συνέχεια να επουλωθεί σταδιακά. Αντιβιοτική αγωγή επίσης θα ακολουθηθεί για μερικές ημέρες. Την επέμβαση αυτή την πραγματοποιούμε συνήθως στο ιατρείο, ενώ τα εκτεταμένα αποστήματα θα απαιτήσουν επέμβαση στο χειρουργείο υπό γενική αναισθησία.

Εφόσον υπάρχει απόστημα στην περιοχή και δεν θεραπευτεί, το πύον του θα αναζητήσει διέξοδο. Έτσι γεννάται το περιπρωκτικό συρίγγιο. Το πύον καθώς "δραπετεύει" από την κοιλότητα του αποστήματος δημιουργεί ένα κανάλι προς το δέρμα και τελικά μια οπή σε αυτό, από το οποίο και αποβάλλεται. Το πύο μπορεί να εξαφανιστεί αλλά θα παραμείνει μια διαδρομή που θα ξεκινά από το εσωτερικό του ορθού και θα κατευθύνεται στο δέρμα. Αυτό είναι το συρίγγιο και συνήθως υγρά και κοπρανώδες υλικό περνάνε συνεχώς ή κατά περιόδους από το ορθό προς το περιπρωκτικό δέρμα. Αποτέλεσμα είναι η έλλειψη καθαριότητας και το συνεχές "λέρωμα του εσωρούχου" καθώς και η συνεχής παρουσία ερυθρότητας και φλεγμονής στην περιπρωκτική περιοχή.

Δημήτριος Β. Τσάμης MD, MSc, PhD Γενικός Χειρουργός – Ιατρικό Κέντρο Αθηνών | Καρκίνος Παχέος Εντέρου, Εκκολπώματα, Στομίες, Παρά Φύση Έδρα, Χειρουργική μιας Οπής, Λαπαροσκοπική Κολεκτομή, Φλεγμονώδεις Νόσοι του Εντέρου, Ραγάδα, Αιμορροϊδες, Κύστη Κόκκυγος

Η θεραπεία του συριγγίου είναι περισσότερο περίπλοκη, καθώς τα συρίγγια δεν ακολουθούν συνήθως μια ευθεία οδό, αλλά μια λοξή πορεία ή μια πορεία με γωνιώσεις. Μπορεί επίσης να διακλαδίζονται ή τέλος να κατευθύνονται εξωτερικά των σφιγκτήρων. Η θεραπεία ενός "απλού" συριγγίου που δεν περιλαμβάνει τους σφιγκτήρες είναι η διάνοιξη του, ο καθαρισμός του, ενώ αφήνεται ανοικτό να επουλωθεί σταδιακά.

Ο χρόνος επούλωσης δεν ξεπερνά τη μια εβδομάδα. Η επέμβαση αυτή πραγματοποιείται υπό γενική αναισθησία. Παυσίπονη αγωγή χορηγείται μετά την επέμβαση, ενώ ο καθαρισμός της περιοχής με τρεχούμενο νερό μπορεί να πραγματοποιηθεί από την επόμενη ημέρα. Ο ασθενής επιστρέφει στις συνήθεις δραστηριότητες του όταν ο ίδιος αισθανθεί έτοιμος.

Εφόσον όμως το συρίγγιο έχει μια περίπλοκη διαδρομή ή στην περίπτωση που περιλαμβάνει το σφιγκτήρα, μια διάνοιξη του θα προκαλούσε μόνιμη βλάβη του σφιγκτήρα και ακράτεια κοπράνων στο μέλλον. Σε τέτοιες περίπλοκες περιπτώσεις τοποθετούμε ένα ράμμα στη διαδρομή του συριγγίου που αφήνοντας το εκεί θα μειώσει κατά πολύ τη φλεγμονή της περιοχής και θα περιορίσει τα ενοχλήματα.

Εφόσον το συρίγγιο επιμείνει, οριστική θεραπεία θα πραγματοποιηθεί σε μελλοντικό χρόνο. Τότε θα πραγματοποιηθεί εκτομή του εναπομείναντος συριγγίου και μετάθεση υγιούς ιστού στην περιοχή. Η επέμβαση αυτή επίσης πραγματοποιείται υπό γενική αναισθησία. Πολύ σημαντικό είναι πριν το χειρουργείο να εκτιμηθεί η πορεία του συριγγίου με μαγνητική τομογραφία (MRI) ή με ενδοσκοπικό υπερηχογράφημα (ΕUS).

Σε ειδικές περιπτώσεις συριγγίων πραγματοποιούμε εναλλακτικές μεθόδους θεραπείας, όπως η προώθηση βιολογικών υλικών εντός του για ενίσχυση της επούλωσης ή η χρήση κόλλας. Με την τεχνολογία του Laser τέλος μπορούμε να καυτηριάσουμε ανώδυνα το συρίγγιο, συγκλείοντας το. Οι παραπάνω μέθοδοι υπενθυμίζουμε ότι πραγματοποιούνται σε ειδικές περιπτώσεις και ενέχουν τον κίνδυνο επανεμφάνισης του στο μέλλον.